Trong mỗi gia đình, trẻ em luôn là trung tâm yêu thương và bảo vệ. Tuy nhiên, với bản tính hiếu động và chưa ý thức được mức độ nguy hiểm của lửa, điện hay các vật dụng dễ gây cháy, trẻ nhỏ là đối tượng dễ gặp rủi ro nhất khi có sự cố cháy nổ. Thực tế cho thấy, rất nhiều vụ cháy trong khu dân cư để lại hậu quả nghiêm trọng phần lớn vì thiếu kỹ năng PCCC và sơ tán an toàn cho trẻ em. Do đó, việc chủ động trang bị kiến thức và kỹ năng phòng cháy chữa cháy trong các gia đình có trẻ nhỏ là vô cùng cần thiết và cấp bách.
Hiểu được điều này, Phòng cháy Hà Thành đưa ra một số giải pháp để các gia đình có thể tham khảo và lưu tâm:
1. Chủ động kiểm soát các nguy cơ cháy nổ tiềm ẩn ngay từ trong sinh hoạt hằng ngày
Một trong những nguyên nhân phổ biến gây cháy tại hộ gia đình xuất phát từ sự chủ quan trong sinh hoạt hàng ngày, như để trẻ nghịch diêm, bật lửa, cắm các thiết bị điện quá tải, hoặc bất cẩn trong sử dụng bếp nấu. Các hành động cần thiết để bảo đảm an toàn gồm:
– Rà soát và bảo trì hệ thống điện định kỳ: Đảm bảo dây điện, ổ cắm, cầu dao luôn trong tình trạng tốt, không để dây trần, chập chờn. Nên sử dụng thiết bị điện có chứng nhận chất lượng và có tính năng ngắt tự động khi quá tải.
– Bố trí ổ cắm và thiết bị điện ngoài tầm với của trẻ: Đồng thời sử dụng nắp che an toàn cho ổ cắm điện ở những khu vực có trẻ qua lại.
– Cất giữ vật dụng dễ cháy nơi kín đáo: Diêm, bật lửa, bình xịt, hóa chất tẩy rửa,… nên được cất vào tủ cao, có khóa an toàn hoặc khu vực cấm trẻ em tiếp cận.
– Không để trẻ tiếp xúc khu vực bếp khi đang nấu nướng: Trang bị thêm rào chắn bếp nếu cần thiết, tránh trường hợp trẻ vô tình tiếp cận và gây nguy hiểm.

2. Trang bị các thiết bị phòng cháy chữa cháy thiết yếu trong gia đình
Trong môi trường sống hiện đại, việc trang bị thiết bị PCCC trong nhà không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu bắt buộc để bảo vệ tính mạng và tài sản:
– Lắp đặt đầu báo khói và báo nhiệt tại những khu vực trọng yếu như bếp, phòng ngủ, phòng khách. Thiết bị này có thể cảnh báo sớm khi có dấu hiệu phát sinh cháy, giúp gia đình phản ứng kịp thời.
– Chuẩn bị bình chữa cháy mini và đèn pin khẩn cấp tại vị trí dễ thấy, dễ tiếp cận (ví dụ: sau cánh cửa chính, gần bếp hoặc lối thoát hiểm). Nên kiểm tra hạn sử dụng và tình trạng thiết bị định kỳ.
– Trang bị mặt nạ phòng độc hoặc khăn thoát hiểm chống khói, đặc biệt hữu ích khi sống ở chung cư hoặc các căn hộ nhiều tầng.
– Tối giản hóa nội thất, hạn chế chất liệu dễ cháy: Tránh dùng quá nhiều rèm vải dày, nệm mút, xốp cách âm,…nếu không cần thiết. Thay thế bằng vật liệu chống cháy, thân thiện với môi trường và an toàn hơn cho trẻ.
3. Xây dựng kỹ năng thoát hiểm và nhận biết nguy cơ cho trẻ em
Không chỉ người lớn, trẻ em cũng cần được trang bị kiến thức và thực hành các kỹ năng cơ bản để bảo vệ bản thân khi có tình huống khẩn cấp:
– Hướng dẫn trẻ nhận biết dấu hiệu nguy hiểm: Dạy trẻ nhận biết mùi khét, tiếng chuông báo cháy, âm thanh còi hú,…là dấu hiệu cần tìm người lớn hoặc nhanh chóng rời khỏi khu vực.
– Luyện tập kỹ năng thoát hiểm đơn giản: Hướng dẫn trẻ cách cúi thấp người khi có khói, che mũi bằng khăn ướt, không chạy trốn vào phòng tắm hoặc nơi không có lối thoát.
– Thiết lập sơ đồ thoát hiểm cho gia đình: Vẽ sơ đồ thoát nạn dán ở các vị trí dễ thấy trong nhà, thống nhất hai lối thoát chính, và định kỳ tổ chức diễn tập để trẻ ghi nhớ trình tự hành động.
– Tuyệt đối không khóa, bịt kín lối ra vào: Những hành lang, ban công, cửa thoát hiểm không nên bị rào chắn bằng lồng sắt, tủ đồ,… khiến việc sơ tán gặp khó khăn khi có cháy xảy ra.

4. Nâng cao ý thức toàn diện từ người lớn trong gia đình và từ môi trường xung quanh
Cuối cùng nhưng không kém phần quan trọng, mọi kế hoạch và trang thiết bị sẽ trở nên vô nghĩa nếu không được vận hành bằng ý thức và trách nhiệm từ người lớn. Trẻ em học hỏi và hình thành hành vi từ người chăm sóc, do đó việc cha mẹ, ông bà chủ động duy trì nếp sống an toàn, cẩn trọng trong sinh hoạt là nền tảng giúp trẻ hình thành thói quen đúng đắn.

Cháy nổ là hiểm họa không thể lường trước, nhưng hoàn toàn có thể phòng tránh nếu mỗi gia đình – đặc biệt là những gia đình có trẻ nhỏ – chủ động trang bị kiến thức, kỹ năng và công cụ cần thiết. Sự cẩn trọng và ý thức của người lớn hôm nay chính là tấm lá chắn bảo vệ sự an toàn cho những thiên thần nhỏ trong tương lai.
Hãy bắt đầu từ những hành động nhỏ ngay hôm nay: kiểm tra ổ điện, mua bình chữa cháy, dạy con kỹ năng thoát hiểm – vì sự an toàn là không thể chậm trễ.






